Een toegankelijke website: wat het betekent, wat de wet vraagt en hoe je het checkt
Een toegankelijke website kan door iedereen worden gebruikt, ook door mensen die slecht zien, slecht horen, geen muis gebruiken of moeite hebben met lezen. De norm heet WCAG: genoeg contrast, tekst die je kunt vergroten, alles bedienbaar met het toetsenbord, beschrijvingen bij afbeeldingen, duidelijke formulieren en ondertitels bij video. Sinds 28 juni 2025 is toegankelijkheid verplicht voor onder meer online verkoop aan consumenten, maar micro-ondernemingen die diensten leveren zijn uitgezonderd.
Een toegankelijke website is een website die iedereen kan gebruiken: je klant van 80 met een leesbril, iemand die kleurenblind is, iemand die alleen een toetsenbord gebruikt en iemand die je video bekijkt in de trein zonder geluid. In dit artikel lees je wat toegankelijkheid in gewone taal betekent, wat de Europese regels sinds 28 juni 2025 vragen, voor wie de uitzondering voor kleine bedrijven geldt en hoe je je eigen website in een halfuur test.
Wat is een toegankelijke website?
Een website is toegankelijk als mensen met een beperking hem net zo goed kunnen gebruiken als ieder ander. Denk aan mensen die slecht of niet zien, slecht horen, hun handen niet goed kunnen gebruiken of moeite hebben met lezen en concentreren. Maar ook aan tijdelijke situaties: een gebroken arm, fel zonlicht op je scherm, een rumoerige omgeving.
De internationale norm voor toegankelijkheid heet WCAG, de Web Content Accessibility Guidelines. Op Digitoegankelijk, de site van de overheid over digitale toegankelijkheid, lees je dat de eisen zijn ingedeeld in vier principes:
- Waarneembaar: iedereen kan de inhoud zien of horen, of krijgt een alternatief, zoals een beschrijving bij een foto.
- Bedienbaar: iedereen kan je website gebruiken, ook zonder muis.
- Begrijpelijk: teksten, menu's en formulieren zijn duidelijk en voorspelbaar.
- Robuust: je website werkt met verschillende browsers en hulpmiddelen, zoals een schermlezer.
WCAG kent drie niveaus: A, AA en AAA. Niveau AA is de gangbare norm. De nieuwste versie is WCAG 2.2. Die voegt eisen toe die vooral helpen op telefoons en voor mensen met een cognitieve beperking.
WCAG 2.2 in gewone taal: de belangrijkste eisen
WCAG telt tientallen eisen, maar voor een gewone bedrijfswebsite komen de meeste neer op een handvol onderwerpen.
Genoeg contrast
Tekst moet goed afsteken tegen de achtergrond. Voor gewone tekst is de norm een contrastverhouding van minstens 4,5 op 1, voor grote tekst minstens 3 op 1. Lichtgrijze tekst op een witte achtergrond haalt dat vaak niet. Ook knoppen, invoervelden en pictogrammen moeten genoeg contrast hebben met hun omgeving. En gebruik nooit alleen kleur om iets duidelijk te maken: een foutmelding in rood heeft ook een tekst nodig.
Tekst die je kunt vergroten
Bezoekers moeten tekst tot twee keer zo groot kunnen maken zonder dat er iets wegvalt of over elkaar heen komt. Op een smal scherm moet je website zich aanpassen, zodat niemand heen en weer hoeft te schuiven om een zin te lezen. Kies daarnaast een lettergrootte die prettig leest, ook voor oudere klanten.
Alles werkt met het toetsenbord
Sommige mensen gebruiken geen muis, maar de Tab-toets of een ander hulpmiddel. Elk menu, elke knop en elk formulierveld moet je dan kunnen bereiken en gebruiken. Er moet altijd te zien zijn waar je bent, bijvoorbeeld met een duidelijke rand om de actieve knop. Sinds WCAG 2.2 mag die actieve knop ook niet helemaal verstopt zitten achter een vaste balk of een cookiemelding.
Knoppen die groot genoeg zijn
WCAG 2.2 vraagt dat aanklikbare onderdelen minstens 24 bij 24 pixels groot zijn, of genoeg ruimte om zich heen hebben. Kleine pictogrammen die vlak naast elkaar staan, zijn op een telefoon lastig te raken. Dat merkt iedereen, niet alleen mensen met trillende handen.
Beschrijvingen bij afbeeldingen
Een schermlezer leest afbeeldingen niet voor, maar wel de beschrijving die je erbij zet: de alt-tekst. Beschrijf wat de foto laat zien en waarom die er staat, bijvoorbeeld "Balie van de salon met drie kappersstoelen". Een foto die alleen versiering is, krijgt een lege alt-tekst, zodat de schermlezer hem overslaat. Zet ook geen belangrijke tekst, zoals je openingstijden, alleen in een afbeelding.
Formulieren die iedereen kan invullen
Elk veld heeft een zichtbaar label, zoals "Telefoonnummer". Een grijze voorbeeldtekst in het veld die verdwijnt als je typt, is geen label. Foutmeldingen zeggen wat er mis is en hoe je het oplost. WCAG 2.2 vraagt ook dat je mensen niet twee keer dezelfde gegevens laat invullen, en dat inloggen kan zonder een puzzel op te lossen of iets uit je hoofd over te typen. Plakken en een wachtwoordmanager moeten dus werken.
Ondertitels bij video
Heb je video's met gesproken tekst, zet er dan ondertitels bij. Voor een podcast of geluidsfragment is een uitgeschreven tekst een goed alternatief. Laat video's niet automatisch met geluid afspelen.
Duidelijke structuur en taal
Gebruik echte kopjes in een logische volgorde, zodat een schermlezer de pagina kan samenvatten. Schrijf linkteksten die zeggen waar ze heen gaan: "Bekijk onze prijzen" in plaats van "Klik hier". En schrijf in korte zinnen, met gewone woorden.
Wat zegt de wet over een toegankelijke website?
Sinds 28 juni 2025 gelden in de hele Europese Unie toegankelijkheidseisen voor een aantal producten en diensten. Die regels komen uit de European Accessibility Act. Voor websites gaat het vooral om e-handelsdiensten. De ACM, die hierop toezicht houdt, omschrijft dat als een online dienst waarbij consumenten via internet een overeenkomst kunnen afsluiten. Denk aan een webshop, maar ook aan het online boeken van bijvoorbeeld een hotel of maaltijd.
Valt je dienst onder de regels, dan moet je website voldoen aan WCAG 2.1 op niveau AA. Volgens de ACM wordt WCAG 2.2 op niveau AA in de loop van 2026 de nieuwe norm. Je zet dan ook een toegankelijkheidsverklaring op je website, waarin je uitlegt hoe je dienst aan de regels voldoet. Video's en documenten die je vóór 28 juni 2025 op je website hebt gezet, hoeven niet aan de eisen te voldoen.
De uitzondering voor micro-ondernemingen
Er is een belangrijke uitzondering. Volgens de ACM ben je een micro-onderneming als je minder dan 10 mensen in dienst hebt en een jaaromzet van maximaal € 2 miljoen. In de Europese regels mag je in plaats van de omzet ook kijken naar een balanstotaal van maximaal € 2 miljoen. Een micro-onderneming die diensten levert, hoeft niet aan de wettelijke toegankelijkheidseisen te voldoen.
Geldt de wet voor jouw bedrijf?
Stel jezelf drie vragen:
- Kunnen consumenten via je website een overeenkomst sluiten, zoals iets kopen of iets boeken? Is je website alleen informatief, dan valt hij meestal niet onder deze regels.
- Heb je 10 of meer mensen in dienst, of een jaaromzet van meer dan € 2 miljoen? Zo niet, dan ben je waarschijnlijk een micro-onderneming en ben je uitgezonderd.
- Is je antwoord op allebei de vragen ja? Kijk dan op de pagina van de ACM wat je precies moet doen.
Voor de meeste kappers, bakkers, installateurs en andere lokale zaken geldt de wet dus niet. Maar daarmee is toegankelijkheid nog niet onbelangrijk, zoals je hieronder leest.
Hoe check je of je website toegankelijk is?
Een volledige toets laat je doen door een specialist. Maar met deze stappen vind je zelf al de meeste problemen:
- Leg je muis weg. Druk op de Tab-toets en loop zo door je homepage en je contactformulier. Zie je steeds waar je bent? Kun je alles bereiken en het formulier versturen?
- Zoom in tot 200 procent. Gebruik Ctrl en de plustoets, of Cmd en plus op een Mac. Blijft alles leesbaar, zonder dat tekst over elkaar valt?
- Pak je telefoon. Kun je alle knoppen makkelijk raken met je duim? Hoef je nergens opzij te schuiven?
- Controleer het contrast. Een gratis contrastchecker laat zien of je tekstkleur en achtergrondkleur de norm halen. Let vooral op lichte tekst, tekst op foto's en knoppen.
- Bekijk je afbeeldingen. Vraag je webbouwer of elke belangrijke foto een alt-tekst heeft, of kijk zelf met een browserextensie.
- Luister naar je website. Zet de schermlezer van je telefoon aan: VoiceOver op een iPhone of TalkBack op Android. Klinkt je homepage logisch?
- Gebruik een automatische test. In Chrome zit Lighthouse, onder "Inspecteren", met een onderdeel voor toegankelijkheid. Zo'n test vindt niet alles, maar wel veel voorkomende fouten.
Wil je snel een eerste beeld? De gratis websitecheck laat binnen een minuut zien hoe je website scoort op snelheid, mobiel, veiligheid, vindbaarheid en de regels.
Veelgemaakte fouten bij toegankelijkheid
Deze fouten komen we vaak tegen op websites van lokale ondernemers:
- witte tekst op een drukke foto, zonder donkere laag eronder;
- lichtgrijze tekst om het "rustig" te laten ogen;
- een menukaart of prijslijst die alleen als pdf of foto online staat;
- knoppen met alleen een pictogram en geen tekst of label;
- formulieren met alleen voorbeeldtekst in de velden en geen labels;
- een slider die vanzelf doordraait en niet te stoppen is;
- links met de tekst "Lees meer" of "Klik hier", zonder te zeggen waarheen.
Een "toegankelijkheidsknop" of overlay die je achteraf over je website legt, lost deze problemen niet op. De website zelf moet goed in elkaar zitten.
Waarom een toegankelijke website iedereen helpt
Ook als de wet niet voor je geldt, levert toegankelijkheid je iets op. Je klanten worden ouder, en wie slechter gaat zien, haakt af bij kleine, lichte letters. Grote, duidelijke knoppen werken beter voor iedereen die met één hand op zijn telefoon zit. Ondertitels helpen wie in de wachtkamer zit zonder oortjes.
Ook zoekmachines hebben er baat bij. Google gebruikt alt-teksten om te begrijpen wat er op een foto staat. Een duidelijke structuur met echte kopjes helpt Google en AI-assistenten om je pagina te begrijpen. En een toegankelijke website is vaak ook een snelle website, omdat hij simpel en schoon is opgebouwd. Lees daarover meer in Waarom een snelle website belangrijk is.
Veelgestelde vragen
Moet mijn website toegankelijk zijn volgens de wet?
Dat hangt af van je dienst en je bedrijf. De Europese regels sinds 28 juni 2025 gelden vooral voor online diensten waarbij consumenten een overeenkomst kunnen sluiten, zoals online verkoop. Een micro-onderneming die diensten levert, met minder dan 10 mensen in dienst en maximaal € 2 miljoen jaaromzet, is uitgezonderd. Voor een informatieve website van een lokale zaak geldt de wet dus meestal niet.
Wat is het verschil tussen WCAG 2.1 en WCAG 2.2?
WCAG 2.2 is de nieuwere versie en bouwt voort op 2.1. Er zijn eisen bijgekomen, bijvoorbeeld over de grootte van knoppen, een zichtbare plek waar je bent als je met het toetsenbord werkt en eenvoudiger inloggen. Volgens de ACM wordt WCAG 2.2 op niveau AA in de loop van 2026 de norm voor diensten die onder de wet vallen.
Wat is een alt-tekst?
Een alt-tekst is een korte beschrijving van een afbeelding die je in de website zet. Een schermlezer leest die voor aan mensen die de foto niet kunnen zien, en zoekmachines gebruiken hem om de foto te begrijpen. Een foto die alleen versiering is, krijgt een lege alt-tekst.
Heb ik een toegankelijkheidsverklaring nodig?
Alleen als je dienst onder de wet valt en je geen micro-onderneming bent. Dan zet je op je website een verklaring waarin je uitlegt hoe je dienst aan de toegankelijkheidsregels voldoet. Geldt de wet niet voor je, dan mag je zo'n verklaring natuurlijk wel vrijwillig publiceren.
Hoe QuickLanding hierbij helpt
Elk nieuw ontwerp dat we maken, wordt automatisch gecontroleerd op een telefoon, een laptop en een groot scherm, en op toegankelijkheid volgens WCAG 2.2. Bij onze pakketten met hosting kijkt de maandelijkse Website-APK daarnaast of je website nog aan de regels voldoet. Wat er verder wettelijk op je website hoort, lees je in Wat moet er wettelijk op je website?
Wil je weten hoe toegankelijk en snel je huidige website is? Doe de gratis websitecheck.